[x] ปิดหน้าต่างนี้
สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต ๑๒




เมนูหลัก
บริการประชาชน
คู่มือสำหรับประชาชน

หน่วยงานภายในกรมฯ

ค้นหาภายในเว็บไซต์
ค้นหา
  
เว็บไซต์ที่น่าสนใจ

แบบสำรวจออนไลน์

   ความพึงพอใจการใช้บริการเว็บไซต์


  1. มากที่สุด
  2. มาก
  3. น้อย
  4. น้อยที่สุด



  

  หมวดหมู่ : อื่น ๆ
เรื่อง : การใช้ประโยชน์ที่ดินในพื้นที่พรุ
โดย : admin
เข้าชม : 1598
ศุกร์ ที่ 26 เดือน มกราคม พ.ศ.2561 ปักหมุดและแบ่งปัน
    

การใช้ประโยชน์ที่ดินในพื้นที่พรุ
 
          โดย สายหยุด เพ็ชรสุข
                                                      ผู้อำนวยการศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองอันเนื่องมาจากพระราชดำริ
 
 “พรุเราต้องเก็บไว้ เพราะมีความสำคัญเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อม ต้องห้ามไม่ให้บุกรุกเข้าไป คราวนี้เราทำโครงการที่โคกใน เขาจะบุกรุกเข้าไปไม่ได้อีกแล้ว เพราะจำกัดบริเวณเขา ในพรุเราก็ส่งเสริมเอาไม้พรุเพิ่มประสิทธิภาพ อย่างตามข้างทางนี้สวยมากเห็นไม้ต่าง ๆ ไม้หลาวชะโอนก็มี”

พระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระราชทานไว้เมื่อ วันที่ 9 ตุลาคม พ.ศ. 2535 ณ บ้านโคกอิฐ-โคกใน ตำบลพร่อน อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส

 
พรุ หมายถึง พื้นที่ชายฝั่งที่มีน้ำแช่ขัง ถ้าเป็นพื้นที่ลุ่มขังจะมีต้นไม้น้อยใหญ่ขึ้น แต่ถ้าเป็นพื้นที่ลุ่มแฉะจะมีพวกหญ้าหรือพืชน้ำขึ้น ป่าพรุเป็นแหล่งรวบรวมความหลากหลายทางชีวภาพโดยเฉพาะเป็นแหล่งพันธุกรรมของพรรณไม้ป่าที่มีศักยภาพในเชิงเศรษฐกิจ และพรรณไม้ที่หายากอีกหลายชนิดในประเทศไทย อีกทั้งยังเป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่า ส่วนจะใช้ประโยชน์ได้หรือไม่ขึ้นอยู่กับสภาพดินในบริเวณนั้น การใช้ประโยชน์ที่ดินในพื้นที่พรุ เริ่มเกิดขึ้นอย่างแพร่หลาย ตั้งแต่มีโครงการระบายน้ำหรือชักน้ำออกจากพื้นที่พรุตั้งแต่ปี 2515 จากการสำรวจในปี 2523 พื้นที่พรุในจังหวัดนราธิวาส มีด้วยกัน 2 พรุใหญ่ คือ พรุบาเจาะอยู่ในเขตอำเภอบาเจาะและอำเภอเมือง มีพื้นที่ประมาณ 66,000 ไร่ และพรุโต๊ะแดง อยู่ในเขตอำเภอสุไหงปาดี อำเภอสุไหงโกลก อำเภอตากใบ อำเภอเมืองเล็กน้อย มีพื้นที่ประมาณ 216,000 ไร่
การกำหนดเขตการใช้ที่ดินในพื้นที่พรุจังหวัดนราธิวาส ได้จัดทำเป็นครั้งแรกเมื่อ พ.ศ.2529 โดยคณะทำงานจากหน่วยงานต่าง ๆ ภายใต้การกำกับดูแลของคณะกรรมการจัดทำแผนแม่บทโครงการศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองฯ ซึ่งต่อมาเขตการใช้ที่ดินดังกล่าวหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาอนุรักษ์และสงวนพื้นที่พรุ ได้นำไปใช้เป็นแนวทางในการปฏิบัติ แต่เนื่องจากเขตการใช้ที่ดินต่าง ๆ ดังกล่าวได้มีการเปลี่ยนแปลงสภาพการใช้ที่ดินอย่างต่อเนื่องมาตลอด ซึ่งมีหลายพื้นที่ส่งผลกระทบต่อสภาพทางนิเวศของป่าพรุ รวมทั้งสภาพทางเศรษฐกิจและสังคมของประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตพื้นที่พรุด้วยเหตุดังกล่าว ในปีพ.ศ.2554 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี จึงมีพระราชดำริให้ดำเนินการปรับปรุงแก้ไขเขตการใช้ที่ดินในพื้นที่พรุให้สอดคล้องกับสภาพความเป็นจริงในสนาม เพื่อประชาชนจะได้ใช้พื้นที่พรุให้เป็นประโยชน์อย่างยั่งยืนโดยไม่รบกวนสภาพแวดล้อม จนเป็นเหตุให้ระบบนิเวศของพื้นที่พรุเสื่อมโทรมเสียหาย เพื่อเป็นการสนองพระราชดำริ ศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองฯ จึงได้จัดตั้งคณะทำงานกำหนดขอบเขตพื้นที่พรุขึ้นและได้ดำเนินการปรับปรุงเขตการใช้ที่ดินในพื้นที่พรุแล้วเสร็จในปี พ.ศ.2555 เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้นำไปยึดถือเป็นแนวทางในการปฏิบัติตามพระราชดำริที่ได้พระราชทานไว้สืบต่อไป
เขตการใช้ที่ดินในพื้นที่พรุ (swamp) ซึ่งเป็นลักษณะหนึ่งของพื้นที่ชุ่มน้ำ (wet land) ในจังหวัดนราธิวาสได้แบ่งออกเป็น 3 เขต ได้แก่ เขตสงวน เขตอนุรักษ์ เขตพัฒนา

ตารางแสดงพื้นที่พรุบาเจาะ พรุโต๊ะแดงและพรุบริเวณใกล้เคียง ปี พ.ศ. 2529 และ พ.ศ. 2555
เขตการใช้ที่ดิน เนื้อที่ไร่
พรุบาเจาะ พรุโต๊ะแดงและพรุบริเวณใกล้เคียง ผลรวมทั้งหมด
พ.ศ.2529 พ.ศ.2555 ผลต่าง พ.ศ.2529 พ.ศ.2555 ผลต่าง พ.ศ.2529 พ.ศ.2555 ผลต่าง
เขตสงวน 4,072 - -4,072 52,835 125,625 +72790 56,907 125,625 68,718
เขตอนุรักษ์ 11,226 9,595 -1,631 98,712 19,350 -79362 109,938 28,945 -80,993
เขตพัฒนา 36,807 38,543 +1,736 58,208 63,130 +4,922 95,015 101,673 +6,658
พื้นที่อื่นๆ - 3,967 -3,967 - 1,650 +1650 - 5,617 +5,617
รวม 52,105 52,105 - 209,755 209,755 - 261,860 261,860 -
 













เขตสงวน (เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า) เป็นเขตที่ป่าพรุยังคงมีสภาพเป็นป่าสมบูรณ์อยู่จึงต้องสงวนเอาไว้     จากการสำรวจในปี พ.ศ. 2555 มีเนื้อที่ประมาณ 125,625 ไร่ ได้ดำเนินการสำรวจเกี่ยวกับพันธุ์ไม้ สัตว์ป่าและ อื่น ๆ ในพรุเพิ่มเติมในส่วนที่ยังไม่ได้ศึกษา และทดลอง วิจัยเกี่ยวกับการปลูก การขยายพันธุ์ระบบนิเวศวิทยาและสิ่งแวดล้อมในป่าพรุรวมถึงด้านการใช้ประโยชน์และการจัดการป่าพรุที่ยั่งยืนจัดทำการฝึกอบรมเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับป่าพรุ ในการพัฒนาอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและจัดทำแปลงสาธิต แปลงนิทรรศการพิพิธภัณฑ์ธรรมชาติ  ที่มีชีวิต ซึ่งช่วยในการส่งเสริมสนับสนุนการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
เขตอนุรักษ์ เป็นเขตที่ป่าพรุดั้งเดิมที่ถูกทำลายลงไปแล้ว จากการสำรวจในปี พ.ศ.2555 มีเนื้อที่ประมาณ 28,945 ไร่ ปัจจุบันได้มีการเร่งดำเนินการปลูกป่าทดแทนเพื่อให้ป่าเป็นสภาพป่าพรุดังเดิม ไม้ที่นำมาปลูกเป็นไม้ในป่าพรุและไม้โตเร็ว ซึ่งทางศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองฯ ได้ทำการศึกษาวิจัยและได้แนะนำให้ปลูกพืช ซึ่งได้แก่ เสม็ด สาคู มะฮัง สะเตียว หว้าน้ำ กะบุย และตังหน เป็นต้น
          เขตพัฒนา เป็นเขตพื้นที่ที่กำลังจะพัฒนาให้เป็นพื้นที่เกษตร จากการสำรวจในปี พ.ศ. 2555 มีเนื้อที่ประมาณ 101,673 ไร่ ปัจจุบันมีโครงการพระราชดำริและโครงการต่าง ๆ ของรัฐเข้าไปพัฒนาแล้วในเรื่องของการส่งเสริมการปลูกพืช การชลประทาน การวางระบบระบายน้ำหรือการชักน้ำ ตลอดจนการจัดทำโครงการพัฒนาการเกษตร การใช้ประโยชน์ที่ดินบริเวณเขตพัฒนามีความหลากหลายตามสภาพของพื้นที่และสภาพสังคม เช่น ใช้ในการ ทำนา ยกร่อง ปลูกปาล์มน้ำมัน ยางพารา ไม้ผล พืชผักหรือพืชล้มลุก
          จากข้อมูลข้างต้น การเปลี่ยนแปลงของเขตการใช้ที่ดินในพื้นที่พรุจังหวัดนราธิวาส พ.ศ. 2529 และ พ.ศ. 2555 พบว่าเขตสงวนมีพื้นที่เพิ่มขึ้น 68,718 ไร่ ซึ่งพื้นที่นี้เดิมเป็นพื้นที่เขตอนุรักษ์ที่มีการฟื้นฟูสภาพพื้นที่ป่าพรุ จนมีสภาพเป็นป่าสมบูรณ์ มีพืชพรรณธรรมชาติที่ขึ้นอยู่ทั่วไป มีพันธุ์ไม้มากกว่าร้อยชนิดขึ้นไป ทั้งไม้ยืนต้น ไม้พุ่ม ปาล์ม หวาย เฟิร์น และหญ้าต่าง ๆ อีกทั้งยังพบสัตว์ป่ามากกว่า 325 ชนิด อาศัยอยู่และยังพบสัตว์ป่าที่พบครั้งแรกในประเทศไทยหลายชนิด เช่น ค้างคาวดายัด กระรอกแก้มแดง เขียดว้าก รวมถึงสัตว์ป่าที่ใกล้สูญพันธุ์ ได้แก่ แมวป่าหัวแบน อีเห็นน้ำและเหยี่ยวปลาใหญ่หัวเทาเป็นต้น ในส่วนของเขตอนุรักษ์มีพื้นที่คงเหลือจำนวน 28,945 ไร่ สภาพการใช้ประโยชน์ที่ดินบริเวณนี้ส่วนใหญ่เป็นป่าเสม็ด ซึ่งมีหญ้าพรุ เฟิร์น และกระจูด พื้นที่นี้สามารถพัฒนาเป็นเขตป่าพรุสมบูรณ์ได้ต่อ เพื่อประเทศไทยจะได้มีป่าพรุที่เป็นแหล่งรวบรวมความหลากหลายทางชีวภาพสืบต่อไป

 
 





Not Rated stars เฉลี่ย : Not Rated จาก 0 ครั้ง.

อื่น ๆ5 อันดับล่าสุด

      ดินเปรี้ยวจัด... ทำได้เห็นผล 16/ต.ค./2562
      เขากวางอ่อน ผลิตผลสมุนไพรจากสัตว์ 25/มี.ค./2562
      กระจูด พืชท้องถิ่นสู่งานหัตถกรรมสร้างอาชีพ 14/ก.พ./2562
      “ดาหลา” พืชร่วมยางพาราเสริมรายได้ 22/ม.ค./2562
      ปลูกอ้อยคั้นน้ำในพื้นที่ดินเปรี้ยว...สู่การสร้างรายได้เสริมในครัวเรือน 13/ธ.ค./2561